Το Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα «Βασίλειος Παπαντωνίου» είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου, με έδρα το Ναύπλιο. Ιδρύθηκε το 1974 από την Ιωάννα Παπαντωνίου στη μνήμη του πατέρα της Βασιλείου Παπαντωνίου, με στόχο την καταγραφή, μελέτη, διάσωση και διάδοση του νεότερου ελληνικού πολιτισμού.

Το 1981 το ΠΛΙ βραβεύθηκε με το European Museum of the Year main Award (EMYA) για την έκθεση του «Παραγωγή, επεξεργασία και εφαρμογή φυσικών υφαντικών υλών», η οποία αποτέλεσε την αφετηρία για μουσειολογικό προβληματισμό όλων των μικρών και πολλών μεγάλων μουσείων στην Ελλάδα, αλλά και για την προσφορά του στη μελέτη του νεότερου ελληνικού πολιτισμού, το μέγεθος και την ποιότητα των συλλογών του, την εκπαιδευτική και καινοτόμο -από αισθητικής πλευράς- έκθεση και την πρωτοτυπία των εκπαιδευτικών του προγραμμάτων. Είναι το μοναδικό ελληνικό μουσείο που του έχει απονεμηθεί αυτό το βραβείο μέχρι σήμερα.

Το 2013 το ΠΛΙ βραβεύθηκε από την Ακαδημία Αθηνών για την προσφορά του στον ελληνικό πολιτισμό.

Το Ίδρυμα διαθέτει βιβλιοθήκη με 12.000 τίτλους βιβλίων και 250 τίτλους περιοδικών, σε τομείς όπως η μουσειολογία-εθνολογία, η λαογραφία, η ενδυματολογία, η κοινωνιολογία, η ιστορία, οι τέχνες και τεχνικές, το θέατρο, ο χορός, η μουσική, το παιδικό βιβλίο κλπ. Τέλος, τα αρχεία του ΠΛΙ περιέχουν σπάνιο υλικό, κυρίως από επιτόπιες έρευνες για την ενδυμασία, τον χορό, το τραγούδι κ.ά.

Οι υπηρεσίες του ΠΛΙ στεγάζονται στα κτίρια:

1. Βασ. Αλεξάνδρου 1: Μουσείο "Β.Παπαντωνίου", Πωλητήριο, Καφενείο.

2. Βασ. Αλεξάνδρου 6: Κέντρο Έρευνας, Διοικητικές υπηρεσίες, Βιβλιοθήκη.

3. Παλιός σιδηροδρομικός σταθμός (παραχώρηση από Δήμο Ναυπλιέων): Παιδικό Μουσείο «Σταθμός», Εκπαιδευτικά Προγράμματα.